Để có cái nhìn tổng quan về nhảy việc, HR Insider mời bạn cùng tham khảo ý kiến của Priscilla Claman – Chủ tịch của Career Strategies Inc. – công ty chuyên cung cấp huấn luyện nghề nghiệp cho các cá nhân và dịch vụ quản lý nghề nghiệp cho các tổ chức. Với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn nhân sự, bà Claman sẽ cho bạn cái nhìn đa diện hơn, để từ đó đưa ra quyết định nhảy việc khôn ngoan hơn.

Nhảy việc hay không?

“Để trả lời cho câu hỏi trên, tôi xin chia sẻ với bạn câu chuyện cá nhân của mình” – Priscilla mở màn. “Cha tôi đã từng thách bạn trai của tôi trượt nước ngoài đại dương Cape Cod, và anh ấy đồng ý dù chưa bao giờ thử trò này. Khi cha tôi lái thuyền kéo bạn trai tôi, dù hai tay anh ấy đã giữ chặt tay cầm nhưng chân đã bị trượt ra sau khiến đầu đập xuống nước. Ngay lập tức tôi hét lên và bắt anh ấy buông tay. Có thể nói, chỉ cần trễ chút thôi, tôi có thể sẽ mất anh ấy mãi mãi…”.

Tương tự trong công việc, đôi khi chỉ vì không “nhảy việc” đúng thời điểm mà sự nghiệp bạn gây dựng có thể sẽ tiêu tan. Dưới đây là hai tình huống mà bạn nên cân nhắc nghỉ việc ngay, bất chấp lúc đó bạn đã tìm được việc mới hay chưa:

Thứ nhất, đó là khi bạn cảm nhận, biết được rằng công ty hiện tại đang dính líu đến những vấn đề bất hợp pháp hoặc phi đạo đức.

Thứ hai, sức khỏe và cuộc sống của bạn bị ảnh hưởng tiêu cực khi làm việc tại công ty hiện tại.

Dẫu là vậy, nhưng chuyện nghỉ việc không phải muốn nghỉ là nghỉ. Trước đó, bạn cần lên một kế hoạch nghỉ việc cho mình bao gồm thời điểm “nhảy việc”, cách từ chức, ai sẽ là người đóng vai trò là “nguồn tham khảo” khi công ty mới muốn tìm hiểu về bạn, và quan trọng nhất cần phải tìm được một lí do nghỉ việc chính đáng. Hi vọng một số câu chuyện thực tế dưới đây sẽ phần nào giúp bạn hoàn thiện kế hoạch “nhảy việc” của mình!

Câu chuyện thứ nhất

Beth cùng hai người bạn cùng nhau khởi nghiệp. Tuy nhiên chỉ sau một thời gian ngắn, Beth biết được hai người bạn của mình đã có những hành động lừa dối khách hàng. Beth nhận ra, đã đến lúc cô phải đặt dấu chấm hết cho công việc hiện tại dẫu cô sẽ mất toàn bộ vốn đầu tư cho công ty của mình lúc đầu. Trong trường hợp này, Beth chọn bảo vệ uy tín và danh dự của mình thay vì nuối tiếc “đứa con” mà mình đã dày công gây dựng.

Trước khi nghỉ việc, Beth đã có một sự chuẩn bị rất kĩ lưỡng: cô thuê luật sư tư vấn để hiểu rõ nghĩa vụ pháp lí của mình đối với công ty, cẩn thận tìm một lí do chính đáng để xin từ chức. Beth bày tỏ trong thư: “Mình rất vui và hào hứng vì được thực hiện ước mơ khởi nghiệp cùng hai bạn. Thế nhưng sau một thời gian tìm hiểu và xác định xem bản thân mình muốn gì, mình nhận ra mình cảm thấy thoải mái hơn nếu được làm trong một công ty có tổ chức và trật tự…”

Tiếp đến, Beth lượt lại danh sách những người có khả năng hỗ trợ cô xác nhận cho quá trình làm việc và lí do nghỉ việc mà cô đã trình bày trong thư xin thôi việc như sếp cũ, khách hàng và đồng nghiệp hiện tại. Không ai trong số họ biết về “lí do thật sự” vì thực tế, mọi thứ chỉ xuất phát từ những nghi ngờ và phán đoán của Beth, và cô hoàn toàn chưa tìm được bằng chứng. Kết quả cuối cùng là, chỉ trong vòng bốn tháng sau, Beth đã tìm được một công việc khác đồng thời danh tiếng của cô cũng không bị ảnh hưởng gì bởi công ty cũ.

Câu chuyện thứ hai

Paul là một nhân viên chăm chỉ tại một công ty vừa trải qua cuộc sáp nhập đầy khó khăn. Ông có ba người con, trong số đó có một đứa bé cần được chăm sóc đặc biệt. Trước đây, Paul được xem là một “ngôi sao sáng”, thế nhưng kể từ lúc công ty sáp nhập, dù có nỗ lực đến mấy Paul cũng chẳng thể đáp ứng nổi những nhu cầu khắt khe của ban lãnh đạo. Thời gian trôi qua, đồng nghiệp của anh lần lượt bỏ cuộc để chuyển đến một chỗ làm mới, thế nhưng Paul quyết định “trụ lại” vì với mức thu nhập đó, anh có thể nuôi vợ và các con.

Với quyết định không “nhảy việc”, Paul đã phải trải qua vô vàn áp lực công việc đến mức anh cảm thấy hễ hôm nào phải đi làm là hôm ấy cơ thể anh rã rời như ốm nặng. Từ bạn bè, đồng nghiệp, đến gia đình, ai cũng lo lắng cho tình trạng của Paul nhưng anh vẫn mặc kệ mọi thứ. Đến một ngày bác sĩ cho biết anh đã lâm bệnh, đó mới thật sự là lúc anh dám sẵn lòng nghỉ việc. Thế nhưng, nỗi lo sợ mình sẽ không tìm được một vị trí mới cứ quanh quẩn trong tâm trí anh mọi lúc mọi nơi. Đến khi phỏng vấn, vì quá căng thẳng, anh đã trượt liên tiếp vài công ty.

Rút kinh nghiệm từ những thất bại trước, Paul quyết định chuẩn bị kĩ lưỡng kế hoạch “giải cứu” chính mình bằng cách chuẩn bị một lá thư từ chức được mở đầu bằng lời cảm ơn chân thành mà anh dành cho sếp vì đã cho anh cơ hội tiếp tục đảm nhiệm vị trí cũ dù công ty đã tiến hành sáp nhập. Anh cũng không ngớt lời khen ngợi sếp và đồng nghiệp vì những gì anh đã học được từ họ. Đồng thời, Paul khéo léo gợi ý rằng anh ta muốn chuyển hướng sự nghiệp, thử sức với công việc bán hàng và marketing.

Trong đơn từ chức, Paul cũng không đề cập đến vấn đề sức khỏe của mình bị ảnh hưởng nghiêm trọng do áp lực công việc. Bởi anh biết rằng trong tương lai, sẽ có lúc, nhà tuyển dụng hoặc sếp mới của anh sẽ liên lạc với công ty cũ để tìm hiểu về anh. Kết quả là, nhờ cách giải quyết vấn đề thông minh, anh không chỉ rời công ty cũ với ấn tượng tốt mà còn được nhận vào làm ở một công ty mà mình yêu thích.

Vẫn câu hỏi cũ: Nhảy hay không nhảy?

Nếu bạn đang muốn “nhảy việc” nhưng vẫn băn khoăn, lo lắng vì hiện tại vẫn chưa tìm được một công việc phù hợp, hãy thử làm theo những điều sau:

Thứ nhất, lên kế hoạch cho việc nghỉ việc – Bạn sẽ từ chức ra sao? Lúc nào? Bạn sẽ nói điều này với ai? Đừng quên ghi chú lại mọi thứ!

Thứ hai, chọn ra ba người có mối quan hệ tốt với bạn nhất trong quá trình làm việc để làm “nguồn tham khảo”. Một lưu ý nhỏ cho bạn, đó chính là “nguồn tham khảo” phải có tối thiểu một người đang làm ở công ty hiện tại của bạn, nếu bạn ngại sếp thì có thể chọn đồng nghiệp hoặc khách hàng thân thiết.

Thứ ba, viết một lá đơn xin nghỉ việc. Trong đơn, bạn nên gửi đến sếp và công ty hiện tại lời cảm ơn đi kèm một lí do chính đáng. Dẫu bạn có quyết định gặp trực tiếp để trao đổi thì vẫn nên mang theo thư và gửi tận tay họ.

Cuối cùng, hãy bình tĩnh đối diện với mọi thứ và tạo cho mình một khởi đầu với công việc mới đầy viên mãn!

— HR Insider/Theo Harvard Business Review —

Bạn nên nhớ rằng 50% chỉ là mức thấp nhất trong trường hợp bạn chỉ làm ở một công ty 10 năm. Thời gian làm việc càng dài sự khác biệt càng lớn qua các năm.

Nhảy việc có lợi không?

Trung bình một nhân viên kỳ vọng sẽ được tăng 3% lương trong năm 2014. Các cá nhân xuất sắc có thể hy vọng mức tăng 4,5% còn những ai làm việc kém hơn thì mong đợi chỉ dừng lại ở con số 1,3%. Tuy nhiên, tỷ lệ lạm phát ở Mỹ theo tính toán của Cục Thống kê Lao động (BLS) dựa trên Chỉ số giá tiêu dùng là 2,1%. Như vậy trung bình, mức tăng lương thực tế chỉ chưa đến 1%.

Sẽ rất khó để ban lãnh đạo một công ty thay đổi quyết định tăng lương ít ỏi của mình. Nhưng chúng ta hoàn toàn có thể quyết định liệu ta có muốn ở lại một công ty chỉ tăng lương ít cho chúng ta như vậy không. Tỷ lệ tăng lương trung bình mà một nhân viên nhận được khi nhảy việc nằm trong khoảng 10% đến 20%. Thậm chí có những trường hợp nhân viên được tăng tới hơn 50% lương, tùy hoàn cảnh và ngành nghề của mỗi người.

Tại sao những người nhảy việc lại được thưởng trong khi nhân viên gắn bó dường như đang bị phạt bởi sự trung thành của mình? Câu trả lời rất đơn giản. Nền kinh tế suy thoái đã khiến các công ty đóng băng ngân sách và giảm quỹ lương cho nhân viên. Chúng ta có thể thông cảm với hành động này, tuy nhiên mức lương giảm vốn dĩ “tạm thời” lại trở thành tiêu chuẩn của thị trường, khiến con số 3% trở thành định mức.

John Hollon, BTV của Workforce.com lại cho rằng 5% mới là mức tăng lương trung bình hàng năm ở Mỹ. Suy thoái kinh tế đang chỉ là cái cớ hoàn hảo cho các công ty thu hẹp quỹ lương và giảm mức tăng lương trong dài hạn.

Chuyên gia tuyển dụng Bethany Devine tại thung lũng Silicon cho biết: “Tôi gặp rất nhiều những CV từng làm ở rất nhiều công ty, mỗi công ty vài năm. Những người từng chuyển việc thường yêu cầu mức lương cao hơn. Khi bạn làm việc lâu dài ở một công ty, bạn sẽ bắt đầu với một mức lương cơ bản và hàng năm được tăng thêm một chút tùy vào lương hiện tại. Thông thường mức tăng này chỉ có giới hạn trong một khoảng nhất định. Tuy nhiên, nếu chuyển sang công ty khác, bạn sẽ có thể yêu cầu một mức lương cơ bản cao hơn.

Các công ty đang “đánh nhau” để tuyển được nhân tài nên họ chẳng ngại việc trả thêm tiền để giành được những người tốt nhất. Trả lương cao hơn đôi khi đồng nghĩa với việc họ thuê được người tốt hơn. Điều này cũng tương tự cho các chức danh. Rất nhiều công ty đang phải giới hạn số người được thăng chức trong một năm. Một khi bạn làm việc mãi trong một công ty, bạn sẽ rất khó được thăng chức, vì bạn có thể đang phải xếp hàng sau nhiều người đủ tiêu chuẩn thăng chức từ những năm trước đó. Tất cả vì giới hạn số lượng.

Tuy nhiên, khi bạn ứng tuyển vào công ty khác, kỹ năng của bạn có thể phù hợp với vị trí cao hơn và công ty đó sẽ tuyển dụng bạn với chức danh mới. Tôi đã từng biết rất nhiều người chỉ được thăng chức khi họ sang công ty mới.”

Vậy nhảy việc nhiều có gây hại gì không?

Nhiều người e ngại rằng nhảy việc thường xuyên sẽ làm xấu sơ yếu lý lịch và bị đánh giá thấp. Bởi nhiều nhà tuyển dụng sẽ không hài lòng với những ứng viên hay “đứng núi này trong núi nọ” và loại hồ sơ của họ.

Tuy nhiên liệu có phải những thiệt hại lớn hơn thành quả. Nhiều nhà tuyển dụng khẳng định sẽ không cân nhắc những ứng viên nhảy việc hơn 3 lần trong 10 năm, bất kể lý do gì. Tuy nhiên nhiều chuyên gia vẫn cho rằng nhân viên nên chuyển việc mỗi 3 đến 4 năm để được tăng lương nhiều nhất. Vấn đề không phải là việc bạn có nên chuyển việc hay không mà là bạn nên đợi bao lâu để có thể tối đa hóa mức lương và đạt được mục tiêu.

Brendan Burke, Giám đốc của Headwaters lại cực lực phản đối văn hóa này. Theo ông, nhiều công ty không thăng chức và thưởng cho nhân viên vì nhiều lý do. Trong đó có cả lý do liên quan đến chính trị công sở. Nhiều nhân viên tài năng của công ty đã nghỉ việc chỉ bởi không thích nghi được những vấn đề này. Tuy nhiên đây là một rào cản mà không một công ty nào có thể tránh khỏi.

Cuối cùng, thì chúng ta thường nói nhiều đến vấn đề tiền bạc. Các chuyên gia nhận định, chuyển việc sẽ khiến bạn bị stress. Ngoài tiền lương, người lao động sẽ gặp nhiều vấn đề khác như chất lượng cuộc sống, sức khỏe thể chất và tinh thần cũng như các chuẩn mực đạo đức. Dù tiền có quan trọng thì bạn cũng cần cân đối giữa tiền và các vấn đề khác của cuộc sống nữa.

Vậy bạn nghĩ gì về vấn đề này? Nên ở lại công ty cống hiến trong khoảng thời gian dài hay là nhảy việc liên tục để đối mặt với những thử thách mới?

—Theo Cafebiz —

Sau nhiều năm ở một vị trí, bạn đã quá mệt mỏi và chán nản nhưng lại cảm thấy mạo hiểm khi bỏ công việc ổn định hay tiếc nuối những gì mình đã gây dựng suốt trong thời gian qua. Vì vậy, bạn không tự tin và lo ngại về sau khi đưa ra quyết định thay đổi công việc.

Nhưng, “nhảy việc” không phải là một việc tiêu cực đến mức như vậy, tôi cũng là một người đã từng có kinh nghiệm “nhảy việc” và trong suốt thời gian chuyển đổi công việc cũ sang mới, mọi thứ diễn ra đều khiến tôi yên tâm hơn về quyết định này.

Trước khi trở thành một biên tập viên cho một kênh tin tức chuyên về tư vấn sự nghiệp, tôi là một giáo viên tiểu học được 3 năm nhưng sau đó cảm thấy bản thân không thực sự chắc chắn về công việc này và lo ngại năng lực giảng dạy sẽ ảnh hưởng tới kết quả học tập của học sinh. Thẳng thắn với hiệu trưởng, tôi quyết định xin nghỉ việc và theo đuổi đam mê trở thành một biên tập viên. Khi kết thúc sáu tháng tìm hiểu, làm bán thời gian để thử việc và suy ngẫm về kinh nghiệm của mình, tôi nhận ra rằng tôi đã học được ba bài học quý giá trong chặng đường đầu tiên này và hiểu biết nhiều hơn về thực tế của sự thay đổi chốn làm việc.

Bài học thứ nhất: Thay đổi nghề nghiệp không có nghĩa là bạn vứt bỏ mọi thứ và bắt đầu lại

Dạy học có nghĩa là truyền đạt thông tin mới hoặc có giá trị cho học sinh, sinh viên. Còn với vị trí biên tập viên hiện tại tôi đang làm tại kênh tin tức của mình thì đó là một sự khác biệt, vì ở đây tôi thường chia sẻ lời khuyên tới những độc giả hay giải đáp những câu hỏi liên quan đến nghề nghiệp.

Nhưng tôi nhận ra nhiều điểm giống nhau giữa hai công việc hơn đó là đưa ra ý tưởng và viết nội dung hấp dẫn cho trang web của chúng tôi cũng khó khăn và yêu cầu cao không kém khi tôi phải cố gắng thu hút học sinh tiểu học vào một bài giảng, dạy chúng làm sao cho để không bị “cháy” giáo án. Hay việc thu thập và lắng nghe phản hồi về các bài viết của mình từ đồng nghiệp và sếp luôn giống với việc lên kế hoạch cho các bài giảng và thảo luận với các giáo viên khác trong tổ bộ môn. Vì vậy, tôi cảm thấy những kinh nghiệm khi còn giảng dạy đã giúp tôi mạnh mẽ và tự tin khi đưa ra quyết định “sang trang”.

Về cơ bản, không có gì bạn làm trước đây là một sự lãng phí. Chúng ta hoàn toàn có thể tìm thấy những điểm tích cực trong việc này. Chuyển việc có thể giúp bạn tìm hiểu thêm được về bản thân bạn thực sự thích gì và không thích gì, mở rộng được mối quan hệ với nhiều người trong các ngành nghề khác nhau hay giúp bạn bổ sung thêm kĩ năng nào đó cho bản thân.

3 bài học đắt giá trong khi tìm cơ hội nghề nghiệp mới giúp tôi có cái nhìn tích cực về nhảy việc: Thay đổi không có nghĩa phải vứt bỏ mọi thứ – Ảnh 1.

Bài học thứ hai: Nhưng thay đổi nghề nghiệp có nghĩa là thay đổi cách bạn làm việc

Khi là một giáo viên, tôi hay cùng đồng nghiệp lên kế hoạch trước cho các bài giảng. Mỗi khi bắt đầu một đơn vị bài học mới, tất cả các giáo viên cùng khối sẽ cùng nhau viết giáo án, đưa ra cả tổ cũng thảo luận trước chương trình giảng dạy. Và, điều này có nghĩa là kế hoạch, định hướng luôn được chuẩn bị sẵn sàng, chỉn chu và mang tính chiến lược giúp học sinh hiểu bài một cách tốt nhất.

Nhưng khi chuyển sang nơi làm việc mới này, mọi thứ với tôi thật mới mẻ từ quy trình làm việc đến thói quen. Xuất bản nội dung trực tuyến linh hoạt hơn nhiều so với công việc một giáo viên. Thay vì đặt thời gian và lịch trình dựa trên các kế hoạch chuyên môn hay bài học hiện có, tôi phải tự lên kế hoạch cho các nội dung, đề tài cần xuất bản cho kênh tin tức, đáp ứng đủ chỉ tiêu mỗi ngày mà chúng tôi cần gửi tới độc giả. Tôi đã phải học cách ưu tiên các nhiệm vụ của mình trong giờ làm việc mà vẫn hoàn thành công việc sếp giao trước thời gian được cho phép. Phải từ bỏ một số thói quen trước đây như mang việc về nhà vào cuối ngày, hay chỉ cần làm việc theo những gì đã viết sẵn từ năm này qua năm khác trong quyển sách giáo khoa.

3 bài học đắt giá trong khi tìm cơ hội nghề nghiệp mới giúp tôi có cái nhìn tích cực về nhảy việc: Thay đổi không có nghĩa phải vứt bỏ mọi thứ – Ảnh 2.
Bài học thứ ba: Và thay đổi nghề nghiệp khuyến khích bạn khám phá nhiều hơn

Khi còn là một giáo viên, tôi đã phải cố gắng duy trì sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống vì đây là công việc toàn thời gian, nên sau quyết định nghỉ việc tại trường học, tôi đã có thêm thời gian để theo đuổi sở thích và những đam mê mà tôi đã lãng quên trước đây.

Tham gia một lớp yoga và đọc rất nhiều sách hay viết lách những câu chuyện nhỏ về kĩ năng thực hành tự chăm sóc bản thân và chia sẻ chúng trên trang cá nhân của mình. Những hoạt động này cho tôi những giây phút nghỉ ngơi cần thiết sau những căng thẳng của công việc, giúp tôi trau dồi về các chủ đề tôi cần quan tâm khi là một biên tập viên. Chẳng hạn, khi tập yoga, tôi nhận ra rằng mình phải viết nhiều về việc tự chăm sóc bản thân cũng như việc bảo vệ sức khỏe. Và sáng tác những câu chuyện ngắn ấy đã giúp tôi nhận ra điểm mạnh của mình nằm ở đâu. Những kinh nghiệm này ảnh hưởng đến bài viết và công việc đang làm ở kênh tin tức hiện tại, và mở ra những cơ hội nghề nghiệp trong tương lai mà tôi chưa từng nghĩ đến trước đây.

Thay đổi nghề nghiệp không có nghĩa là tôi phải từ bỏ hoàn toàn một lĩnh vực này sang một lĩnh vực khác. Trên thực tế, nó là sự kết hợp giữa kinh nghiệm giảng dạy trong quá khứ và kinh nghiệm viết lách hiện tại, giúp cho niềm đam mê của tôi sẽ tiếp tục phát triển và trở nên rõ ràng hơn theo thời gian.